Recent bereikte mij het droeve bericht dat afgelopen 30 september Maarten Bode – collega en goede vriend – onverwacht is overleden. Maarten was bovenal een warm, bescheiden en vriendelijk mens, met een alles overdenkend hartsgemoed, met een spirituele diepte, en met een intellectueel scherpe en precieze geest.
Maarten Bode heeft een enorme bijdrage geleverd aan het wetenschappelijk terrein van Ayurveda. Daarvoor zette hij onder ander zijn scherpe en precieze geest in, en wist daarmee bepaalde aspecten van Ayurveda helder, nuchter en kritisch neer te zetten. In het praktische Ayurveda veld bleef zijn expertise vaak wat onderkend, maar de academici onder ons hebben zijn bijdrage altijd goed kunnen zien en op zijn bijzondere waarde kunnen schatten.
Maarten had – al een lange tijd terug en als een van de eersten in Nederland – een nauwe band met de meest vooraanstaande Ayurveda wetenschappers in India, en hij wist die ook regelmatig naar Nederland te halen. Veel van zijn contacten waren zowel professioneel sterk, maar ook qua vriendschap en persoonlijke band. Daaruit bleek zijn ook zorgzame hartsgemoed.
De nalatenschap van Maarten Bode op wetenschappelijk Ayurveda gebied is veelzijdig, en het is de moeite waard een aantal van zijn artikelen eens te bekijken of dieper te bestuderen – zie de referenties hieronder.
Mijn band met Maarten was op meerdere manieren rijk: we hadden niet alleen discussies over Ayurveda, maar ook over de spirituele aspecten en de diepte van het bestaan. En vooral ook rijk omdat er altijd ruimte was voor de kwetsbare mens in dat alles. Ook daarin was Maarten op zijn geheel eigen wijze een uniek mens.
Wetenschappelijke nalatenschap Van Dr. Maarten Bode op gebied van Ayurveda (een selectie):
Hieronder een (peer-reviewed) overzicht van wetenschappelijke artikelen van Dr. Maarten Bode over Ayurveda en aanverwante onderwerpen, met directe links.
2025
- Revitalizing Ayurveda: Looking for Productive Entanglements. Asian Medicine 20(1): 1–31.
Link: https://brill.com/view/journals/asme/20/1/article-p1_1.xml.
2019
- A review of Depression in Kerala by Claudia Lang. eJournal of Indian Medicine 11(1): 1–17.
Link: https://indianmedicine.nl/issue/view/4646 (PDF in het nummer).
2018
- Ayurvedic college education, reifying biomedicine and the need for reflexivity. (met Prasan Shankar) Anthropology & Medicine 25(2): 162–175.
Links: PubMed https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28508673/ · Uitgever https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/13648470.2017.1287258. - Indian Medical Traditions Between State and Village: Representation, Confrontation, Legitimization. Asian Medicine 13(1–2): 97–113.
Link (PDF): https://brill.com/view/journals/asme/13/1-2/article-p97_5.pdf.
2015
- Assembling cyavanaprāsh, Ayurveda’s best-selling medicine. Anthropology & Medicine 22(1): 23–33.
Links: PubMed https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25639150/ · Uitgever https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/13648470.2015.1005285.
2014
- Integrating folk healers in India’s public health: acceptance, legitimacy and emancipation. (met G. Hariramamurthi) eJournal of Indian Medicine 7(1): 1–20.
Link: https://indianmedicine.nl/article/view/24752 (PDF in het nummer: https://indianmedicine.nl/issue/view/3285).
2011
- The transformations of disease in expert and lay medical cultures. Journal of Ayurveda and Integrative Medicine 2(1): 14–20.
Link (open access): https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3121248/.
2009
- On the effectiveness of Ayurvedic medical treatment: humoural pharmacology, positivistic science, and soteriology. eJournal of Indian Medicine 2(1).
Link (open access + PDF): https://ugp.rug.nl/eJIM/article/view/24718.
2006
- Taking Traditional Knowledge to the Market: The Commoditization of Indian Medicine. Anthropology & Medicine 13(3): 225–236.
Links: PubMed https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27268210/ · Uitgever https://www.tandfonline.com/toc/canm20/13/3.
